Verlofregels tijdens de Coronacrisis

Sinds de aanvang van de Coronacrisis bestaan er bij veel werkgevers vragen over hoe om te gaan met de loondoorbetaling en verlofregels. In deel I van deze reeks hebben wij u geinformeerd over de loondoorbetalingsverplichting in verschillende situaties tijdens de Coronacrisis. In deel II gaan wij nader in op de verlofregels in dit kader.

Deel II: verlofregels tijdens de Coronacrisis
We kennen verschillende typen verlof, zoals (wettelijke en bovenwettelijke) vakantiedagen, ADV/AVT uren en tijd-voor-tijd uren. Hoe deze wel of niet ingezet kunnen worden in verschillende situaties wordt hierna toegelicht.

Kan ik werknemers verplichten om vakantiedagen op te nemen?
U kunt werknemers niet verplichten om vakantiedagen op te nemen indien er onvoldoende werk is door de Coronacrisis. De verplichte opname van vakantiedagen is alleen mogelijk als dit vooraf schriftelijk is overeengekomen in de arbeidsovereenkomst of cao en u de vakantie tijdig heeft vastgesteld. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de bouwvak vakantie in de bouwsector.
U kunt de werknemers wel vragen om vakantiedagen op te nemen, maar dit niet eenzijdig opleggen. Werknemers mogen dit verzoek weigeren.
Wijs met name werknemers met verlofstuwmeren erop dat wettelijke vakantiedagen komen te vervallen als ze niet per 1 juli van het volgend kalenderjaar worden opgenomen. De wettelijke vakantiedagen van 2019 vervallen per 1 juli 2020.

Dit kan anders zijn voor ADV-uren. Op basis van rechtspraak is de vakantiewetgeving niet van toepassing op ADV-uren. Dit biedt wellicht de mogelijkheid voor de werkgever om de werknemer te verplichten om ADV-uren op te nemen. Of dit kan is afhankelijk van de afspraken hierover in de arbeidsovereenkomst of cao. Is vastgelegd dat de werkgever mag bepalen wanneer werknemers de ADV-uren opnemen? Gemaakte afspraken hierover bepalen de mogelijkheden voor inzet van ADV-uren tijdens de Coronacrisis. Indien er geen afspraken gemaakt zijn hierover kunt u de werknemers alleen maar stimuleren om ADV op te nemen en derhalve niet verplichten.

Ten aanzien van tijd-voor-tijd uren geldt ook als uitgangspunt dat afspraken hierover in de arbeidsovereenkomst of cao het vertrekpunt zijn voor het bepalen van uw mogelijkheden als werkgever in dit kader. Verder bepaalt de wet dat opgebouwde tijd-voor-tijd uren in beginsel uiterlijk voor 1 juli van het daaropvolgende kalenderjaar opgenomen moeten worden. Indien de werknemer de uren niet tijdig heeft opgenomen, moeten deze overuren alsnog aan de werknemer worden uitbetaald in de eerstvolgende betaalperiode.

Mag ik vakantie van werknemers intrekken vanwege extra drukte?
Werknemers hebben ieder jaar recht om daadwerkelijk vakantie op te nemen. Daarbij geldt als uitgangspunt dat dit conform de wensen van de werknemer gebeurt, tenzij dit vanwege zwaarwegende redenen niet mogelijk is.
U kunt de vakantiedagen van werknemer intrekken indien daartoe gewichtige redenen zijn. De wet schrijft voor dat u hierover in overleg treedt met de werknemer. Het is raadzaam om dan de situatie uit te leggen.
Verdedigbaar is dat de uitzonderlijke situatie van de Coronacrisis tot gewichtige redenen leidt die intrekking van goedgekeurde vakantiedagen mogelijk maakt. Het moet dan gaan om een overmacht situatie, zoals een beroep op onderbezetting door ziekte of een piek aan werkzaamheden die verwacht wordt. Hierbij moet er wel rekening mee gehouden worden dat de schade die de werknemer lijdt ten gevolge van de wijziging van het tijdvak van de vakantie door de werkgever vergoed moet worden.

Werknemers willen geplande vakantiedagen intrekken. Moet ik hieraan meewerken?
Indien een werknemer zijn vastgestelde vakantiedagen wil intrekken omdat een geplande reis niet doorgaat, hoeft u op dit verzoek niet in te gaan. Eenmaal goedgekeurde vakantiedagen moeten in beginsel opgenomen worden. In onderling overleg kunt u hiervan afwijken.

Tot slot: we hebben enkele veel gestelde vragen over verlofregels tijdens de Coronacrisis in deze topic besproken. Staat uw situatie er niet tussen of heeft u aanvullende vragen, neem dan contact op met Baat Legal Services voor een advies op maat.

Gepubliceerd: 28 april 2020